Adviezen

  • 05/02/2019 Advies over de optimalisering van de Vlaamse dual use exportcontrole in het licht van de preventie van nucleaire proliferatie

    Het Vlaams Parlement keurde zowel in 2010 als in 2015 een resolutie goed inzake nucleaire non-proliferatie en ontwapening. Hierin roept het de Vlaamse regering op om maatregelen te nemen op vlak van ontwapening en non-proliferatie. De voorzitter van het Vlaams Parlement vroeg het Vredesinstituut in maart 2018 een advies over de wijze waarop de Vlaamse overheid gehoor gaf aan deze resoluties.

    Onze adviesnota en het onderzoek dat aan de basis hiervan ligt, richten zich specifiek op de bijdrage die Vlaanderen kan leveren op vlak van non-proliferatie. Dit gebeurt via de exportcontrole op de handel in nucleaire goederen en technologieën. Sinds 2004 is het Vlaams Gewest bevoegd voor de controle op de internationale handel in dual use goederen. Dit zijn goederen die in beginsel een civiel gebruik kennen, maar die omwille van bepaalde kenmerken ook een militair eindgebruik kunnen hebben. Ook nucleaire en nucleair-gerelateerde goederen vallen onder dit controleregime. Via deze bevoegdheid kan de Vlaamse overheid direct bijdragen aan nucleaire non-proliferatie door te voorkomen dat in het Vlaams Gewest geproduceerde goederen gebruikt worden voor de ontwikkeling van nucleaire wapens.

    Ons onderzoek maakt duidelijk dat de uitbouw van een omvattend toezichts- en handhavingssysteem een belangrijke uitdaging vormt voor alle betrokken overheden. Zo lijkt de afstemming tussen de betrokken gewestelijke en federale overheidsdiensten in haar kinderschoenen te staan. Daarom pleiten we onder meer voor een formele samenwerking tussen het Vlaams Gewest en de federale overheid om effectief en efficiënt toezicht op de handel in (nucleaire) dual use producten mogelijk te maken.

    Download PDF 

  • 04/12/2018 Advies Vlaamse buitenlandse wapenhandel 2017

    Naar jaarlijkse gewoonte formuleert het Vlaams Vredesinstituut een advies bij het jaarverslag Vlaamse buitenlandse wapenhandel van de Vlaamse regering.  Dit jaarverslag zal op 11 december door minister-president Geert Bourgeois voorgesteld worden in het Vlaams Parlement.

    Vlaanderen is een Europees koploper met betrekking tot publieke transparantie over wapenexport. Bijgevolg roept het Vredesinstituut in zijn adviesnota de Vlaamse regering op om ambitieuzer te zijn, en de publieke transparantie van haar wapenexportbeleid ook op Europees niveau ingang te doen vinden. Vlaanderen kan een rolmodel zijn op vlak van publiek rapportage door gegevens over de totale effectieve uitvoer van militaire goederen beschikbaar te stellen. Het Vredesinstituut pleit voor betere informatie-uitwisseling en samenwerking tussen EU-lidstaten in functie van de controle op het eindgebruik van militair materieel. Dit kan eveneens zowel de efficiëntie als de effectiviteit van de Vlaamse exportcontrolesystemen ten goede komen. Ook roept het Vredesinstituut de Vlaamse Parlementsleden op om het Europese optreden van de Vlaamse overheid ter zake actiever op te volgen.

    Naast het advies publiceert het Vredesinstituut een bijhorende factsheet die de meest opvallende tendensen in de omvang en aard van de Vlaamse buitenlandse wapenhandel aantoont.  In 2017 keurde de Vlaamse regering voor 107 miljoen euro aan wapenexportvergunningen goed. Er werden echter ook 9 vergunningen voor buitenlandse wapenhandel geweigerd, vooral wanneer een risico op mensenrechtenschendingen bestond.

    In de allereerste Engelstalige policy brief van het Vlaams Vredesinstituut worden de concrete maatregelen besproken die Vlaanderen - en andere EU-lidstaten - kunnen nemen om de transparantie en informatie-uitwisseling over wapenexport tussen de lidstaten te verbeteren. De policy brief is gepubliceerd in het licht van het reviewproces van het Gemeenschappelijk Standpunt van de EU over wapenuitvoercontroles.

    download (pdf)
  • 08/11/2018 Advies inzake het beperken van de veiligheidsrisico’s verbonden aan de schietsport in Vlaanderen

    In November 2017 bestond het sportschuttersdecreet tien jaar. Naar aanleiding hiervan vroeg de voorzitter van het Vlaams Parlement het Vredesinstituut om een evaluatie van dit decreet uit te voeren. Na analyse van de regulerende stelsels voor schietsport, adviseert het Vredesinstituut om verschillende elementen in het Vlaams Sportschuttersdecreet aan te passen om zo bestaande veiligheidsrisico’s te beperken en misbruik van het systeem te voorkomen. Verder raadt het Vredesinstituut aan om een gezamenlijke zelfreguleringsnota te ontwikkelen voor de gemachtigde schietsportfederaties, te investeren in de goede werking van de betrokken overheidsadministraties en de stelsels van het sportief en recreatief schieten zoveel mogelijk te harmoniseren.

    download (pdf)
  • 15/06/2018 Advies over de actualisering van de IWT-richtlijn en over het Vlaamse beleid ten aanzien van steun aan dual use en militaire O&O

    Op 26 februari 2018 vroeg de voorzitter van het Vlaams Parlement het Vlaams Vredesinstituut een nieuw en onderbouwd advies te formuleren over de eventuele actualisering van de IWT-richtlijn. Via deze richtlijn verbiedt de Vlaamse overheid de financiering van onderzoeks- en ontwikkelingsprojecten die rechtstreeks leiden tot militaire toepassingen. Reeds in 2007 bracht het Vredesinstituut een unaniem advies uit over de IWT-richtlijn, waarin het ervoor pleitte de geest van de IWT-richtlijn toe te passen op de verschillende relevante beleidsinstrumenten van de Vlaamse overheid.

    Met dit advies komt het Vredesinstituut tegemoet aan de vraag om een nieuw en relevant advies over de IWT-richtlijn. Op basis van een analyse van de politieke en technologische context stelt dit advies dat er geen conclusieve argumenten zijn om af te wijken van het voorgaande advies. Ook wijst het advies op de noodzaak van een globale benadering van het vraagstuk van overheidssteun voor militaire O&O, dat breder gaat dan de discussie over de IWT-richtlijn als dusdanig.

    download (pdf)

Pagina's